Kultura rozwiń menu
Fotografia wydarzenia
  • Data:

    2026-04-15

  • Miejsce:

    Centrum Kultury Podgórza – Strefa Sokolska, ul. Sokolska 13

  • Kategoria:

    Spotkania i slajdowiska

Centrum Kultury Podgórza zaprasza na wieczory z wykładami historycznymi w Strefie Sokolska. To doskonała okazja, by poszerzyć swoją wiedzę o historii Krakowa i codziennym życiu jego mieszkańców!

Wieczór z historią i archeologią, który pozwoli spojrzeć na znane miejsca Krakowa i ziem polskich z zupełnie nowej perspektywy. Dwa wykłady przeniosą nas od dziejów ulicy Kościuszki i jej mieszkańców po fascynujące odkrycia z czasów pierwszych Piastów. To spotkanie dla wszystkich, którzy lubią odkrywać przeszłość ukrytą w przestrzeni miasta i pod ziemią.

godz. 17.00
Cystersi – zakon, który w XIII wieku posiadał w Europie dwa tysiące opactw lub parafii
Do Mogiły sprowadził cystersów biskup Iwo Odrowąż w 1222 roku. Od tej pory towarzyszą Krakowianom, a w początkach istnienia Nowej Huty sprawował wyłączną opiekę duchowną nad mieszkańcami „miasta bez Boga”. Działają nieprzerwanie ponad osiemset lat, opactwo oszczędzili nawet zaborcy podczas kasacji zakonów. Kościół mogilski jest Bazyliką Krzyża Świętego, miejscem kultu, celem pielgrzymek, budowlą z zachowanym stylem późnoromańskim. Zasłużeni opaci, dostojni odwiedzający, artyści, donatorzy, otoczenie klasztoru, Muzeum Duchowości i Kultury Cystersów, to wszystko będzie tematem marcowego wykładu. 
Prow. Danuta Gajewska, historyczka, przewodniczka miejska po Krakowie

godz. 18.00
Recykling sprzed wieków - czyli o archeologicznych dowodach powtórnego wykorzystywania starych narzędzi, sprzętów domowych i materiałów budowlanych
Podczas wykładów archeologicznych prezentowanych w Centrum Kultury Podgórza, już niejednokrotnie była mowa o tym, że naszym przodkom nieobce były zachowania, które skłonni jesteśmy uważać za wytwór czasów najnowszych.  Wśród nich wymienić możemy zarówno recykling, jak i ideę "zero waste". I, o ile dziś bardziej możemy zrozumieć potrzebę zastosowania idei nie marnowania pożywienia, odzieży i różnych drobnych przedmiotów w trudnych czasach, w których przyszło żyć naszym przodkom, to już przewożenie na miejsca nowych budów ciężkiego, często kamiennego materiału pozyskanego podczas rozbiórki starych budowli, może co najmniej zadziwiać. 
Tymczasem archeolodzy dobrze znają zjawisko tzw. wtórnego wykorzystywania przez naszych przodków nie tylko drobnych przedmiotów, ale też ciężkich kamiennych bloków, czy drewnianych belek. Znaleziska takie wprowadzają często spore zamieszanie w środowisku badaczy, kiedy, na przykład, w murach nowożytnego dworu znajdują ciosy kamienne z wczesnego średniowiecza. I o takich znaleziskach: małym przęśliku wykonanym ze skorupy garnka wypalonego kilkaset lat wcześniej niż wykonano sam przęślik, o naprawianiu rozbitych glinianych garnków, o romańskich kamiennych ciosach i gotyckich i cegłach w murach późniejszych kościołów i pałaców oraz o maleńkim drewnianym kościółku zbudowanym z belek zachowanych z rozbiórki starszej, okazałej świątyni, będzie opowiadał kwietniowy wykład.
Prow. Ewa Kubica-Kabacińska, archeolog, pracownik naukowy Muzeum Archeologicznego w Krakowie