Majowie. Na tropie wielkiej cywilizacji Ameryki Środkowej. Spotkanie z Jarosławem Źrałką
-
Data:
2026-04-14
-
Miejsce:
Pałac Potockich, Rynek Główny 20
-
Kategoria:
Spotkania i wykłady literackie
Majowie - budowniczowie piramid, twórcy skomplikowanego systemu pisma i mistrzowie astronomii - stworzyli jedną z najbardziej fascynujących cywilizacji w historii ludzkości. Co jednak wiemy o ich codziennym życiu? Jak wyglądały ich obrzędy pogrzebowe i dlaczego składali ofiary z ludzi? Kto pierwszy odczytał ich hieroglificzne pismo i co dodawali do kakao?
Odpowiedzi na te pytania poszukamy podczas rozmowy z dwoma wybitnymi polskimi archeologami: prof. Jarosławem Źrałką - autorem książki Majowie. Na tropie wielkiej cywilizacji Ameryki Środkowej, i kierownikiem wieloletnich wykopalisk w Gwatemali oraz prof. dr. hab. Radosławem Palonką.
Spotkanie poprowadzi Cezary Korycki z kanału Historia, jakiej nie znacie.
Wejściówki: TU
Przed spotkaniem spróbujemy Prawdziwego Kakao, wytwarzanego rzemieślniczo i przyrządzanego zgodnie z recepturą podobną do tej, z której korzystali Majowie. Na degustację zaprasza Pijalnia Prawdziwego Kakao.
Plan:
17.30 - 18.00 - degustacja Prawdziwego Kakao
18.00 - 19.00 - spotkanie wokół książki Jarosława Źrałki Majowie. Na tropie wielkiej cywilizacji Ameryki Środkowej.
17.30 - 18.00 - degustacja Prawdziwego Kakao
18.00 - 19.00 - spotkanie wokół książki Jarosława Źrałki Majowie. Na tropie wielkiej cywilizacji Ameryki Środkowej.
Jarosław Źrałka – archeolog, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, kierownik Zakładu Archeologii Nowego Świata w Instytucie Archeologii UJ. Od wielu lat prowadzi badania w Gwatemali, na terenie Parku Narodowego Yaxha–Nakum–Naranjo oraz w regionie zamieszkanym przez współczesnych Majów Ixil. Od niedawna w pracach tych wykorzystywana jest metoda skaningu lotniczego (tzw. technologia LiDAR), który zrewolucjonizował wiedzę na temat przedhiszpańskiej kultury Majów. Główne zainteresowania naukowe Źrałki obejmują osadnictwo i obrządek pogrzebowy Majów, problem upadku ich cywilizacji, a także ikonografię i sztukę Mezoameryki w okresie przedhiszpańskim i kolonialnym. Pasjonuje się on również dawnym graffiti – temu tematowi poświęcił książkę Pre-Columbian Maya Graffiti: Context, Dating and Function (2014).
Dr hab. Radosław Palonka, prof. UJ – archeolog i antropolog kultury, adiunkt w Zakładzie Archeologii Nowego Świata Instytutu Archeologii UJ. Specjalizuje się w archeologii, antropologii i historii kultur indiańskich Ameryki Północnej, ze szczególnym uwzględnieniem Wschodniego Obszaru Leśnego oraz Południowego Zachodu. Brał udział w wielu projektach i badaniach archeologicznych w Polsce oraz Stanach Zjednoczonych, m.in. na stanowisku Cahokia Mounds w Illinois oraz na stanowiskach kultury Pueblo w Kolorado, realizując programy współpracy archeologów ze współczesnymi społecznościami indiańskimi. Od 2011 roku kieruje projektem badawczym Instytutu Archeologii UJ w Kolorado, USA: Projektem Archeologicznym Sand Canyon-Castle Rock, który analizuje osadnictwo i zmiany kulturowe w społecznościach Indian Pueblo z XIII wieku n.e. w regionie Mesa Verde (pogranicze Utah-Kolorado). Zaangażowany w popularyzację archeologii i historii kultur Indian Ameryki Północnej w Polsce, m.in. poprzez wykłady w szkołach i ośrodkach kultury oraz publikacje popularnonaukowe.
Cezary Korycki – dziennikarz, popularyzator nauki, prowadzący podcast Inne Historie Polski na kanale Muzeum Historii Polski, w którym rozmawia z największymi autorytetami polskich nauk historycznych. Wcześniej związany z Telewizją Polską, twórca i pierwszy szef serwisu TVPSPORT.PL, współproducent pierwszych w Polsce transmisji internetowych z najważniejszych światowych wydarzeń sportowych. Po stwierdzeniu, że sport w połączeniu z telewizją to jednak nie zdrowie, stworzył jeden z obecnie najpopularniejszych podcastów i kanałów historycznych w Polsce - Historia, jakiej nie znacie, gdzie prezentuje skłaniające do refleksji historie z dziejów Polski i historii powszechnej oraz rozmawia z polskimi i zagranicznymi autorami najnowszych książek z dziedziny humanistyki i literatury non-fiction.
O książce Majowie. Na tropie wielkiej cywilizacji Ameryki Środkowej
Archeolog Jarosław Źrałka od wielu lat kieruje badaniami na terenach współczesnej Gwatemali – w miejscu, gdzie niegdyś rozkwitała cywilizacja Majów. W swojej książce zabiera nas na wyprawę przez losy tej kultury: od jej narodzin ponad cztery tysiące lat temu, przez okres rozkwitu i upadku wielkich miast, aż po czasy konkwisty i współczesność. Z pasją odmalowuje życie codzienne Majów. Jakie ofiary składali bogom? Jak wyglądały ich obrzędy pogrzebowe? Dlaczego grali w piłkę i z czego przyrządzali halucynogenne napoje? Sięga przy tym do najnowszych odkryć archeologicznych – dokonanych również przez polskich badaczy w Gwatemali – oraz do kronik i hieroglificznych inskrypcji.
Archeolog Jarosław Źrałka od wielu lat kieruje badaniami na terenach współczesnej Gwatemali – w miejscu, gdzie niegdyś rozkwitała cywilizacja Majów. W swojej książce zabiera nas na wyprawę przez losy tej kultury: od jej narodzin ponad cztery tysiące lat temu, przez okres rozkwitu i upadku wielkich miast, aż po czasy konkwisty i współczesność. Z pasją odmalowuje życie codzienne Majów. Jakie ofiary składali bogom? Jak wyglądały ich obrzędy pogrzebowe? Dlaczego grali w piłkę i z czego przyrządzali halucynogenne napoje? Sięga przy tym do najnowszych odkryć archeologicznych – dokonanych również przez polskich badaczy w Gwatemali – oraz do kronik i hieroglificznych inskrypcji.
Kultura Majów to nie tylko prastare dzieje – ich potomkowie wciąż żyją w Ameryce Środkowej, pielęgnując swoje tradycje i języki. Książka Źrałki to barwna historia cywilizacji – opowieść o jej triumfach, tajemnicach i determinacji, by zachować unikatową tożsamość.